۱-۲- اهداف پژوهش

۱-۲-۱- هدف کلی

هدف کلی این پژوهش بررسی رابطه ی بین نوع ساختار سازمانی ‌با سازگاری دانشجویان در
دانشکده های مهندسی دانشگاه می‌باشد.

۱-۲-۲- اهداف اصلی

۱– بررسی نوع غالب ساختار سازمانی دانشکده های مهندسی دانشگاه شیراز

۲- ارزیابی میزان سازگاری دانشجویان دانشکده های مهندسی دانشگاه شیراز

۳- بررسی رابطه ی بین انواع ساختارهای سازمانی و انواع سازگاری دانشجویان مهندسی دانشگاه شیراز

۱-۲-۳- سوال های پژوهش

۱- نوع غالب ساختار سازمانی دانشکده ی مهندسی دانشگاه شیراز کدام است؟

۲- سازگاری دانشجویان دانشکده ی مهندسی دانشگاه شیراز، به چه میزان است؟

۳- آیا بین انواع ساختارهای سازمانی و انواع سازگاری دانشجویان مهندسی دانشگاه شیراز رابطه ی معناداری وجود دارد؟

۴- آیا انواع ساختار سازمانی پیش‌بینی کننده ی معنادار سازگاری دانشجویان مهندسی می‌باشد؟

۱-۳- تعاریف متغیرها

۱-۳-۱- تعاریف مفهومی متغیرها

۱-۳-۱-۱- ساختار سازمانی

ساختار سازمانی روش و رویه ای است که به وسیله آن فعالیت های سازمان تقسیم، سازماندهی و هماهنگ می‌شوند (رابینز و جاج^[۲۲]، ۲۰۰۹). به علاوه توزیــع قــدرت در سازمان را نشــان می‌دهد و نه تنها یک سازوکار هماهنگی است بلکه فرایندهای سازمانی را تحت تأثیر قرار می‌دهد. ساختار سازمانی بر الگوهای روابط درونی سازمان، اختیــارات و ارتباطات دلالت دارد (فردریکسون^[۲۳]، ۱۹۸۶).

سازمان ها ابعاد ساختاری گوناگونی دارند. از جمله ابعاد ساختار اجتماعی سازمان‌ها که در نظریه پردازی های امروزین مدرنی است ها نیز یافت می شود، سه عنصر پیچیدگی، تمرکز و رسمیت است (هچ^[۲۴]، ۱۳۸۷). منظور از پیچیدگی، تعداد کارها یا سیستم‌های فرعی است که در درون یک سازمان انجام می‏ شود یا وجود دارد (دفت، ۱۳۸۷). رسمیت، به حدی که قوائد، مقررات، خط مشی ها و رویه ها در سازمان اعمال می شود، اشاره دارد و تمرکز، پاسخ به سوال “در چه سطحی در سازمان تصمیم گیریمی شود؟” را نشان می‌دهد (هچ، ۱۳۸۷).به طور کلی ساختار سازمانی مشتمل بر ابعاد و عناصری است که بیان کننده ی ویژگی های خاص هر سازمان می‌باشد.

۱-۳-۱-۲- ساختار تواناساز

نوعی از ساختار اجتماعی سازمان های آموزشی است که در ابعاد رسمیت، تمرکز، فرایند و زمینه (جو سازمانی) دارای شاخصه های انعطاف پذیری، همکاری، همیاری، خلاقیت و نوآوری، پویایی، ارزش گذاری و غیره می‌باشد. در این نوع از ساختار قوانین و رویه ها از انعطاف پذیری مطلوبی برخور دارند؛ افراد به ابتکار عمل و نوآوری ترغیب می‌شوند و حس اعتماد، انسجام و همکاری میان کارکنان تقویت می‌گردد؛ به مشکلات به عنوان فرصتی برای رشد و تعالی نگریسته می شود. جهت تسهیل حل مشکلات در سازمان، اختیار عمل به کارکنان داده می شود و فرایندهای تصمیم گیری به صورت مشارکتی انجام می‌گردد. به طور کلی افراد از محیط کاری خود رضایت دارند و تمام تلاش خود را جهت تحقق اهداف سازمان به کار می‌برند (هوی و سویتلند، ۲۰۰۰،۲۰۰۱؛ سیندن^[۲۵]،۲۰۰۴؛ هوی و میسکل،۲۰۰۸،).

۱-۳-۱-۳- ساختار بازدارنده

نوعی از ساختار اجتماعی سازمان های آموزشی است که در ابعاد رسمیت، تمرکز، فرایند و پیش زمینه (جو سازمانی) دارای شاخصه هایی کاملا متفاوت با ساختار تواناساز می‌باشد. در این نوع از ساختار قوانین و رویه ها در فضای بوروکراتیکی شدیدی اجرا می شود و هر گونه عملکردی متفاوت با قوانین و رویه های سازمان مذموم و مورد سرزنش قرار می‌گیرد. حس بدگمانی، عدم اعتماد و صداقت بین افراد بسیار زیاد است و کنترل شدیدی بر رفتار و عملکرد کارکنان اعمال می شود. در بین کارکنان غالبا برخورد و ناسازگاری وجود دارد و فضای سازمان مملوء از کشمکش است. فعالیت‌های کارکنان در چارچوب رفع نیازها و خواسته های سازمان و در قالب مقررات حاکم بر آن است. سازمان تمایل دارد که بر سیستم جاری خود باقی بماند و از هر گونه تغییر دوری می کند. مشکلات بزور حل می‌شوند و تصمیم گیرهای یک جانبه و از رئیس به مرئوس است. به طور کلی نوعی در این شکل از ساختار فضای سازمان بسیار خشک و مستبدانه است و نوعی نارضایتی و بیگانگی بین کارکنان و سازمان وجود دارد (هوی و سویتلند، ۲۰۰۰ و ۲۰۰۱؛ سیندن،۲۰۰۴؛ هوی و میسکل،۲۰۰۸).

۱-۳-۱-۴- سازگاری

سازگاری مفهومی عام است و به همه ی راهبردهایی گفته می شود که فرد برای اداره کردن موقعیت های استرس زای زندگی، شامل: تهدیدهای واقعی و غیر واقعی به کار می‌برد. سادوک و سادوک (۲۰۰۳). پیاژه، سازگاری را به عنوان تلاش مستمر ارگانیسم در تعادل جویی با محیط پیرامون با بهره گرفتن از دو مکانیسم درون سازی و برون سازی تعریف می‌کند (محسنی، ۱۳۷۷).

راجرز (۱۹۹۸) در تعریف سازگاری می‌گوید: منظور از سازگاری، انطباق متوالی با تغییرات و ایجاد ارتباط میان خود و محیط است. به نحوی که حداکثر خویشتن سازی را همراه با رفاه اجتماعی ضمن رعایت حقایق خارجی امکان پذیر می‌سازد. ‌به این ترتیب سازگاری یعنی شناخت این حقیقت که فرد باید هدف های خود را با توجه به چارچوب های اجتماعی – فرهنگی تعقیب کند.

سازگاری به طور کلی یعنی رابطه ای که هر ارگانیسم نسبت به وضع موجود با محیط خود برقرار می‌سازد، این اصطلاح معمولا در رابطه با سازگاری اجتماعی و روانشناختی به کار برده می شود و دارای چهار بعد تحصیلی، اجتماعی، فردی – عاطفی و دلبستگی است (بیکر و سیرک، ۱۹۸۴). که به صورت زیر می‌باشد:

۱-۳-۱-۵- سازگاری عاطفی

تجارب دانشجویان در رابطه با اضطراب و نگرانی کلی روانی و جسمی آن ها را نشان می‌دهد (بیکر و سیرک، ۱۹۸۴). به عبارتی سازگاری عاطفی شامل: سلامت روانی خوب، رضایت از زندگی شخصی و هماهنگی میان احساسات، فعالیت ها و افکار است.

۱-۳-۱-۶- سازگاری تحصیلی

نشان می‌دهد که چگونه جوانان خواسته های تحصیلی و تجربه ی دانشگاهی را مدیریت می‌کنند (بیکر و سیرک، ۱۹۸۴). به عبارتی سازگاری تحصیلی شامل: نحوه ی برخورد و مقابله ی فرد با خواسته ها و انتظارات آموزشی و تحصیلی است.

۱-۳-۱-۷- سازگاری اجتماعی

بیانگر آن است که چگونه جوانان تجارب بین فردی خود را مدیریت می‌کنند (بیکر و سیرک، ۱۹۸۴) به عبارتی سازگاری اجتماعی شامل: کیفیت روابط اجتماعی و تجربیات میان فردی (ارتباطات گروهی، عضویت در گروه ها، انجمن و کمیته های دانشگاه) است.

۱-۳-۱-۸- سازگاری تعهد / دلبستگی

که درجه ی تعهد / دلبستگی دانشجویان را به دانشگاه اندازه می‌گیرد (بیکر و سیرک، ۱۹۸۴). به عبارتی سازگاری تعهد / دلبستگی شامل: میزان علاقه و تعهد فرد نسبت به مؤسسه‌ ی آموزی / دانشگاه است.

۱-۳-۲- تعاریف عملیاتی

۱- موضوع تحقیق : ‌ص

۲- عنوان تحقیق : ‌ص

۳- بیان مسئله تحقیق : ‌ص

۴- روش تحقیق : ‌ص

۵- هدف تحقیق ‌ص

۶- ضرورت واهمیت انجام تحقیق : ‌ق

۷- فرضیه و سئوالات تحقیق : ‌ق

۸- پیشینه تحقیق : ‌ق

چکیده: ۱

بخش اول: ماده ۱ ۲

فصل اول: واژگان پژوهش ۲

مبحث اول: محکوم له، محکوم علیه، محکوم به ۲

مبحث دوم: مدعی له، مدعی علیه، مدعی به ۳

مبحث سوم: دین، داین، مدیون ۴

فصل دوم: مال ۵

مبحث اول: تعریف مال ۵

گفتار نخست: داشتن منفعت عقلایی و مشروع ۵

الف) نفع عقلایی و مشروع ۵

ب) منافع مادی و منافع معنوی ۷

ج) نسبیت نفع ۸

گفتار دوم: قابلیت داد و ستد ۹

گفتار سوم: قابلیت اختصاص یافتن ۹

مبحث دوم: آثار حقوقی تعریف مال ۱۰

فصل سوم: عطف به ماسبق شدن این قانون (از ابتدای سال ۱۳۰۳) ۱۲

مبحث اول: محدوده قانون در حقوق جزای ماهوی ۱۲

گفتار نخست: سابقه تاریخی ۱۳

الف) قاعده عطف به ماسبق نشدن قوانین جزایی در اسلام ۱۳

ب) قاعده عطف به ماسبق نشدن قوانین جزایی در حقوق موضوعه ۱۴

گفتار دوم: اشکالات مرتبط به اصل عطف به ماسبق نشدن قوانین کیفری ۱۷

الف) اشکال ناشی از تاریخ قانون ۱۷

۱- قوانین جزایی مصوب مجلس شورای اسلامی ۱۷

۲- قوانینی که در نتیجه اختیارات تصویب می شوند ۱۹

ب) اشکال مربوط به تعیین تاریخ وقوع جرم ۲۰

۱- جرم ساده و آنی ۲۰

۲- جرم مستمر ۲۰

۳- جرم مرکب ۲۱

۴- جرم به عادت ۲۱

ج) اشکال مربوط به تشخیص شدت و خفت قوانین جزایی ۲۲

مبحث دوم: محدوده قانون در حقوق جزای شکلی ۲۴

گفتار نخست: دلایل عطف به ماسبق شدن قواعد شکلی ۲۴

گفتار دوم: استثنائات وارده بر این اصل ۲۵

بخش دوم: ماده ۲ ۲۷

فصل اول: ضمان ۲۷

مبحث اول: اوصاف عقد ضمان: ۲۷

گفتار نخست: ضمان عقد رضایی و سبب انتقال دین است: ۲۸

گفتار دوم : ضمان عقدی معوض است: ۲۸

گفتار سوم: ضمان عقد تبعی است: ۲۸

گفتار چهارم : ضمان از عقود مسامحه است: ۲۹

گفتار پنجم : ضمان عقدی لازم است: ۳۰

مبحث دوم: انعقاد ضمان ۳۰

گفتار نخست: تراضی و اهلیت ۳۱

الف) لزوم تراضی: ۳۱

ب) شکل تراضی: ۳۱

ج) لزوم منجز بودن ضمان: ۳۱

د) اهلیت ضامن و طلبکار: ۳۲

گفتار دوم: موضوع ضمان ۳۲

الف) وجود دین ۳۲

۱- التزام به تأدیه دین آینده: ۳۲

۲- ضمان از دین معلق: ۳۳

ب) اوصاف دین ۳۳

۱- موضوع دین باید مال باشد: ۳۴

۲- موضوع تعهد باید مال کلی باشد: ۳۴

۳- لزوم مشروع بودن دین: ۳۴

۴- لزوم قابلیت تعیین دین: ۳۴

مبحث سوم: آثار ضمان ۳۵

گفتار نخست: اثر ضمان بین ضامن و مضمون له ۳۵

الف) نقل ذمه (قاعده کلی) ۳۵

ب) ضمان وثیقه ای و تضامنی ۳۶

گفتار دوم: اثر ضمان بین ضامن و مضمون عنه ۳۶

الف) شرایط رجوع ضامن به مضمون عنه ۳۷

۱- لزوم اذن: ۳۷

۲- لزوم تأدیه: ۳۷

ب) زمان ایجاد دین و مطالبه آن ۳۸

۱- زمان ایجاد دین: ۳۸

۲- زمان مطالبه: ۳۹

۱-۲- ضمان از دین حال ۳۹

۲-۲- ضمان از دین مؤجل ۳۹

فصل دوم: کفالت ۴۰

مبحث اول: اوصاف عقد کفالت ۴۰

مبحث دوم: انعقاد و شرایط صحت کفالت ۴۱

گفتار نخست: کفالت حکمی و قهری ۴۱

گفتار دوم: لزوم معلوم و معین بودن مکفول و مکفول له ۴۲

گفتار سوم: لزوم ثبوت دین ۴۲

مبحث سوم: آثار کفالت ۴۳

گفتار نخست: رابطه کفیل و مکفول له ۴۳

الف) زمان احضار: ۴۳

۱- کفالت مطلق: ۴۳

۲- کفالت مؤجل: ۴۴

۳- کفالت موقت: ۴۴

ب ) تکرار احضار: ۴۴

ج ) مکان احضار: ۴۵

گفتار دوم: رابطه کفیل و مکفول ۴۵

الف) پرداخت دین به کفیل ۴۵

۱- کفالت به اذن مکفول انجام شده است ۴۵

۲- کفالت بدون اذن مکفول واقع شده است ۴۶

ب) پرداخت وجه التزام: ۴۶

مبحث چهارم: پایان کفالت ۴۷

گفتار نخست: سقوط تعهد کفیل ۴۷

الف) اجرای تعهد؛ احضار مکفول ۴۷

ب ) حضور مکفول: ۴۷

ج ) بری شدن ذمه مکفول: ۴۸

د ) انتقال حق مکفول له به دیگری: ۴۸

و ) فوت مکفول: ۴۸

ه ) فوت کفیل: ۴۹

گفتار دوم: انحلال و زوال کفالت ۴۹

الف) فسخ کفالت: شرط خیار ۴۹

ب) اعسار کفیل: ۵۰

ج) اقاله کفالت: ۵۰

فصل سوم : مجوز قانونی (امر آمر قانونی) ۵۱

مبحث اول: شرایط تحقق امر آمر قانونی ۵۲

گفتار نخست: امر از ناحیه آمر قانونی صادر شده باشد ۵۲

گفتار دوم: آمر باید در سلسله مراتب اداری قرار گرفته باشد ۵۳

گفتار سوم: امر آمر قانونی واجد شرایط کتبی و رسمی باشد ۵۳

گفتار چهارم: مأمور موظف به اجرای امر باشد ۵۳

مبحث دوم: حدود مسئولیت آمر و مأمور در اجرای قانون ۵۴

گفتار نخست: نظریه کورکورانه ۵۴

گفتار دوم: نظریه «سرنیزه آگاه» ۵۴

گفتار سوم: نظریه بینابین ۵۵

فصل چهارم : علم (آگاه و عالم بودن به حرمت عمل مجرمانه) ۵۶

مبحث اول: علم به حکم کیفری ۵۶

مبحث دوم: علم به حکم کیفری که پایه حکم کیفری است ۵۷

فصل پنجم : انجام عملیات نسبت به مال (بیع، اجاره، قرض، صلح، رهن) ۵۸

مبحث اول: بیع ۵۸

گفتار نخست: مفهوم بیع ۵۸

گفتار دوم: اوصاف عقد بیع ۵۸

الف) بیع از عقود تملیکی است ۵۹

ب) بیع از عقود معوض است ۵۹

ج) مبیع باید عین باشد ۵۹

د) عقد بیع لازم است ۶۰

گفتار سوم: انعقاد بیع ۶۰

الف) اصل حاکمیت اراده در بیع ۶۰

ب) وجود و سلامت اراده ۶۱

مبحث دوم: اجاره ۶۱

گفتار نخست: مفهوم اجاره ۶۱

گفتار دوم: اوصاف عقد اجاره ۶۲

الف ) اجاره عقد تملیکی است ۶۲

ب) اجاره عقدی است معوض ۶۲

ج) اجاره عقدی است موقت ۶۲

گفتار سوم: انعقاد اجاره ۶۲

الف) وجود و سلامت اراده ۶۲

ب) اهلیت دو طرف ۶۳

گفتار چهارم: موضوع عقد اجاره ۶۳

الف) عین مورد اجاره؛ اجاره مشاع ۶۳

ب ) شرایط موضوع اجاره ۶۳

گفتار پنجم: آثار اجاره ۶۴

الف) اجاره عقدی است لازم ۶۴

ب) تملیک منفعت و عوض ۶۴

ج) تعهدهای موجر ۶۴

د) تعهدهای مستأجر ۶۴

مبحث سوم: قرض ۶۵

گفتار نخست: مفهوم قرض ۶۵

گفتار دوم: اوصاف عقد قرض ۶۵

گفتار سوم: انعقاد قرض ۶۵

در موقوف علیهم چهار شرط معتبر است:

۱- موجود باشد

موقوف علیه باید زمانی وجود داشته باشد که حق انتفاع به سود او برقرار می‌شود ، یعنی در هنگام وقف زنده باشد. ‌بنابرین‏ اگر بر چیزی که در ابتدای وقف معدوم است وقف شود، باطل است ولی در صورتی که آن را تابع قراردهد صحیح است، یعنی زمانی که امکان وجود داشته باشد. مثل وقف بر فرزند. همچنین وقف بر معدومی که تابع موجود باشد نزد همه صحیح است. مانند کسی که بر اولاد موجودش و اولادی که در آینده به وجود خواهد آمد وقف کند.^[۶۱]

۲- اهلیت تملک داشته باشد

موقوف علیه باید بتواند قانوناً و شرعاً تملک نماید و این یک شرط عقلی است. زیرا به حکم عقل ممکن نیست مالی را به کسی که عقلاً نتواند تملک کند، تملیک نمود. همه فقهای عامه و خاصه، اتفاق دارند که وقف و یا وصیت کردن برای حیوانات جایز نیست ولی وقف بر مساجد، بیمارستان‌ها و مصالح عامه و وقف بر انسانهایی که از وقف استفاده می­برند صحیح است.^[۶۲]

۳- وقف بر آن مباح و مشروع باشد: لذا وقف بر فسق و فجورو راهزنان صحیح نیست.

۴- موقوف علیه معین باشد و وقف بر مجهول باطل است. لذا باید اسم و وصف و سایر خصوصیات موقوف علیه ذکر شده باشد به نحوی که تشخیص آن ممکن باشد و اگر وقف کند بر غیر معین مثل آنکه بگوید وقف کردن بر یکی از این دو، باطل است.^[۶۳]

بند چهارم: صیغه وقف

هر لفظی که بر حبس عین و تصدق به منفعت دلالت کند، موجب تحقق صیغه وقف می‌شود. ممکن است الفاظی به صراحت به معنای مذکور دلالت کند و الفاظ دیگر به کنایه.^[۶۴]

صیغه در وقف معتبر است و صیغه هر آن چیزی است که بر انشای معنای مذکور دلالت کند. مانند «وقف کردم» و «حبس نمودم» و «صدقه دادم» و «تسبیل نمودم» در صورتی که مقرون بر چیزی باشد که دلالت بر اراده واقف نماید.^[۶۵]‌بنابرین‏ الفاظ هدف نیستند بلکه وسیله­ای برای نمایاندن آنچه در ضمیر واقف وجود دارد، می‌باشد و این الفاظ مبرز نظر واقف اند و الفاظ فی نفسه موضوعیت ندارند بلکه طریقت برای حکایت از قصد واقف دارند. پس هر لفظی که قصد واقف بر وقف را بنماید آن را تحقق می­بخشد چه به طور صریح باشد مثل لفظ وقف و چه به طور ضمنی مانند حبست و سبلت.

بخش دوم: تولیت

مبحث نخست: مفهوم تولیت

گفتار نخست : مفهوم لغوی تولیت

تولیت در لغت به معنای والی­گردانیدن، ولایت دادن، سرپرستی و رسیدگی امری را به عهده کسی سپردن ‌می‌باشد^[۶۶] . همچنین در فرهنگ فارسی تولیت به معنای خداوندی کردن ، خداوندی دادن، ولایت دادن، عهده‌دار بودن امور موقوفات و مزارات و سرپرستی آمده است^[۶۷].

لذا متولی کسی است که بر حسب صفات و مشخصاتی که واقف در وقفنامه ذکر ‌کرده‌است و در هر عصر و زمانی به اداره امور وقف موافق نظر واقف می پردازد و‌لذا ‌عمل ‌و سمت ‌متولی در اداره موقوفه به نام«تولیت» خوانده می­ شود^[۶۸] . همچنین ولایت بر موقوفه حقی است مشروع، زیرا هر موقوفه نیازمند مدیریتی است که آن را از هر جهت و بر حسب شروط معتبر واقف اداره کند. مال موقوفه از مالکیت واقف بنابر نظر مشهور خارج می­ شود و بایستی توسط احدی اداره شود و به حال خود رها نشود. لذا وجود متولی قادر و امین برای هر موقوفه ضرورت دارد تا آن را اداره نماید، اعیان وقف را حفظ کند و عوایدش را در مصارف مقرره خرج کند و از حدود آن و حقوقش دفاع نماید^[۶۹].

گفتار دوم: مفهوم تولیت در فقه و حقوق

در اصطلاح فقه و حقوق عهده داری امور موقوفه را تولیت گویند^[۷۰] . به عبارت دیگر تصدی امور وقف را تولیت گویند ^[۷۱]. ماده ۷۵ قانون مدنی تولیت را صرفاً اداره موقوفه می­داند . ‌بنابرین‏ تولیت مالکیت نمی ­باشد بلکه صرفاً اداره امور آن است. بر خلاف مالک که دارای حقوق استعمال و استثمار و اخراج از مالکیت است متولی از چنین حقوقی­ برخوردار نیست. لذا تولیت منصبی است که از طرف واقف یا حاکم به متولی داده می­ شود و آن آمیزه­ای از حق و تکلیف است^[۷۲]. ‌به این معنی که متولی در مقابل عمل و کاری که برای سرپرستی و اداره موقوفه انجام می­دهد مستحقق اجرت معین یا اجرت المثل است و از این حیث دارای حق، از طرف دیگر عهده دار و مسئول در مقابل نگهداری اموال موقوفه و اداره آن و اجرای دقیق مفاد وقفنامه و امور محوله می‌باشد ،که از این جهت دارای تکلیف است . ‌به این دلیل است که متولی نمی­تواند تولیت را به دیگری تفویض نماید و خود را از قید مسئولیت رها سازد مگر اینکه این اختیار را داشته باشد که در صورت اخیر وی به منزله کسی خواهد بود که اختیار تعیین متولی را دارد^[۷۳]. متولی ممکن است به تصریح واقف یا مفاد وقفنامه یا حکم سازمان اوقاف وامور خیریه و یا حکم دادگاه جهت اداره امور موقوفه تعیین شود^[۷۴]. همچنین واقف می‌تواند تولیت امور موقوفه را مادام الحیات برای خود یا دیگری قرار دهد یا تعیین متولی را به اشخاص ثالثی واگذار نماید^[۷۵].

مبحث دوم : اقسام تولیت و ماهیت حقوقی تولیت

گفتار نخست: اقسام تولیت

بند نخست : تولیت منصوص

حال که درخصوص فضای رسانه های تبلیغی صحبت شد، لازم است به تشریح مؤلفه‌ های اعتمادساز در رسانه بپردازیم. ‌بر اساس تحقیقات صورت گرفته سه تا چهار عنصر عام اعتماد عبارتند از : تمامیت (صداقت و وفاداری اعتمادشونده)، خیرخواهی (توجه و انگیزش اعتمادشونده به علایق ‌اعتماد کننده)، شایستگی (توانایی اعتمادشونده به برآوردن نیازهای ‌اعتماد کننده) و قابلیت پیش‌بینی (تداوم رفتار اعتمادشونده).

عناصر اعتماد هریک جداگانه بر روی رفتار تاثیر می‌گذارند مثلاً ‌وقتی که فروشنده شایستگی، خیرخواهی و صداقت داشته باشد، پذیرش گویه های تبلیغی از سوی خریدار راحت تر صورت می‌گیرد. بدین ترتیب عناصر اعتماد به درستی بر روی تمایل خرید تاثیر می‌گذارد زیرا خریدار اطمینان می‌یابد که فروشنده هم می‌تواند (شایستگی) و هم می‌خواهد (تمامیت و خیرخواهی) که محصولاتی باکیفیت مطلوب به دست خریدار برساند..

با توجه به گستردگی مفهوم اعتماد، یک نوع شناسی از سازه اعتماد توسط مک نایت^[۵۹] و همکارانش صورت گرفته است که در آن تعاریف متعددی از حدود هشتاد کتاب یا مقاله نوشته شده ‌در مورد اعتماد مورد مقایسه قرار گرفتند تا گرایش‌های مفهومی مشخص شود. یک تحلیل از تعاریف نشان داد که آن ها را می توان به دو گروه بزرگ تقسیم کرد. بسیاری از آن ها را می توان در گروه انواع مفهومی چون نگرش ها، عقاید، رفتارها و تمایل ها قرار داد؛ درحالی که انواع دیگر را می توان در گروه اشاره گرهای متفاوت چون اعتماد به چیزی، اعتماد به کسی و یا اعتماد به یک خصیصه مشخص فردی (مانند صداقت) قرار داد^[۶۰].

شایستگی
یکی از فاکتورهای تاثیرگذار در شکل گیری اعتماد، پیشینه قابلیت های اعتمادشونده است که برگرفته از مهارت ها، دانش عملی، لیاقت و تخصص حاصل از آموزش، تعلیم و تجربه می‌باشد.

شایستگی درکنار صداقت به ‌عنوان یکی از عوامل اعتمادساز شناخته می­ شود. ادبیات موجود در حوزه اعتمادآفرینی مملو از نمونه ­هایی است که نشان می­دهد شایستگی فردی مشخصه بارز اعتمادسازی است.

از این رو احترام به شایستگی دیگران حائز اهمیت است. ‌بنابرین‏ آگاهی فرد از نقشی که ایفا می‌کند، شایستگی او و مشروعیت و مقبولیت او در ارتباط با سابقه حرفه ای او ، در موفقیتش مهم است. در صنعت رسانه نیز بعلت پیشرفت های اقتصادی، اعتمادسازی در فضای کنونی بسیار دشوار تر از ده سال پیش شده است.


شایستگی در حقیقت، باور به توانایی ها، مهارت ها و تخصص های طرف مقابل، در یک حوزه معین است؛ به عبارت دیگر ما زمانی طرف مقابل (اعتماد شونده) را شایسته می‌دانیم که اعتقاد داشته باشیم وی توانایی انجام تکالیف و ارائه خدمات به شکل مورد انتظار را دارد.

شایستگی (یک رسانه) نشان از توانایی آن در تحقق انتظارات اعتمادکنندگان و عمل به وظایف ضروری به گونه ای که زمینه‌های ذهنی مخاطب (مشتری) را برآورد کند، می‌باشد. اگر فردی متعهد به انجام کاری شود، ارزیابی ما از توانایی او وابسته به میزان عمل به آن تعهدات است که نتیجتاً به اعتمادآفرینی منجر می شود.

تمامیت

شاخص دیگری که اعتماد را می‌سازد، استانداردها و اصول اعتمادساز است. بدان معنا که اعتمادشونده (در اینجا رسانه)، به اصول و ارزش‌های مورد قبول ‌اعتماد کننده پایبند است و آن ارزش‌ها را مبنای عمل خود قرار می‌دهد. اگر میزان پایبندی ‌به این اصول نزد اعتمادشونده بالا باشد، فرد نگرش و ادراک مثبتی نسبت به اعتمادشونده پیدا کرده و او را در روابط تجاری فیمابین ارزیابی می‌کند. افرادی مثل رأس و سیتکین^[۶۱] پا را فراتر گذاشته و تمامیت را پایبندی به ارزش‌های اخلاقی و معنوی معنا کرده‌اند. هماهنگی ارزش‌ها برگرفته از باورها و عقاید فرهنگی مشترک افراد، گروه ها و سازمانهاست که رفتار ‌بر اساس آن ها شکل می‌گیرد. براین اساس گابارو، آثوس، میستال^[۶۲] معتقدند که ویژگی تمامیت، منجر به اعتماد مبتنی بر صداقت و عدالت می شود.

تمامیت یکی از عناصر ضروری برای اعتمادسازی است. تمامیت تجاری به معنای تسلیم شدن دربرابر ملاحظات اخلاقی موجود است به طوری که در مواجهه با موقعیت های کاری ، آگاهانه آنچه را که درست فکر می‌کنیم انتخاب کنیم و از آنچه که نادرست فکر می‌کنیم، دوری جوئیم. از این رو برکون^[۶۳] (۲۰۰۵) معتقد است که اعتماد از خلال توافق مؤثر طرفین شکل می‌گیرد. به اعتقاد او اعتماد نتیجه توافق معنادار است.

صداقت نیز بیانگر این نکته است که اعتماد کننده اعتقاد دارد که طرف مقابل صادقانه برخورد خواهد نمود و به گروهی از اصول و استاندارد ها در رفتارش پایبند است^[۶۴].

تمامیت (صداقت) یک رسانه، میزان پایبندی اعتمادشونده به اصول قابل قبول ‌اعتماد کننده است. این مسئله اعتمادآفرینی را منوط به تداوم رفتارهای پیشین، اعتبار ارتباطات آن ها، تعهد آنان نسبت به شاخص های منطقی عدالت و همخوانی حرف و عمل آنان می‌داند.

خیرخواهی

به گفته جونس و گئورگ^[۶۵] اعتمادسازی تنها منحصر به رعایت اصول و ارزش‌ها نمی شود بلکه نگرش‌ها، حالات و احساسات نسبت به یکدیگر را نیز در بر می‌گیرد. این احساس برگرفته از نتایج رفتاری سازمان اعتمادشونده است به طوری که آیا این رفتارها بازتابی از نیازها و تمایلات ‌اعتماد کننده است یا خیر. به عبارت دیگر، ‌اعتماد کننده همواره به دنبال حمایت و پشتیبانی از سوی اعتمادشونده است و این مسئله وفاداری ‌اعتماد کننده را در پی دارد.

یکی از عناصر معمول اعتمادساز، خیرخواهی است که حاصل اعتقاد یک نفر به عملکرد مشفقانه طرف دیگر است. در مطالعه اندر^[۶۶] و همکارانش (۲۰۰۴) مشخص گردید که ” داشتن دغدغه دیگران” به طور نسبی اهمیت گذشته خود را از دست داده است و از آن جهت که فاکتور خیرخواهی در روابط میان فردی مهم تر از روابط کاری است، کمتر در تحقیقات مورد بررسی قرار می‌گیرد. برخی بر این اعتقادند که ارتباط صمیمانه و روابط نزدیک با یک فرد، منجر به خطر چشم پوشی از نقاط ضعف او می شود و از این رو خیرخواهی می‌تواند بر روابط حرفه ای مبتنی بر اعتماد تاثیر منفی بگذارد. برعکس فاکتور خیرخواهی در رسانه ها بسیار مهم است. اگر رسانه ای قصد تعامل با مخاطبانش را داشته باشد، می بایست به لحاظ احساسی و فکری با او در آمیزد. به گفته گانسان و هس^[۶۷] (۱۹۹۷) خیرخواهی مبتنی بر کیفیت، نیت و ویژگی های طرفین است.

خیرخواهی باوری است که نشان می‌دهد طرف مقابل خیرخواه مشتریان بوده، تنها به دنبال سود و منفعت شخصی خود نیست^[۶۸].

سرانجام، خیرخواهی به معنای ارزیابی فرد از دغدغه رسانه در تامین رفاه مخاطبان (مشتریان) خود و پاسخ به نیازها و علایق آنان است. اینجا است که قصد و انگیزه اعتمادشونده محور اصلی اعتماد می شود و حمایت از خواست های او، روابط گشاده و صادقانه و ابراز تمایل ‌اعتماد کننده (دراینجا رسانه) به تقسیم یا کنترل قدرت همگی تبدیل به شاخص های خیرخواهی رسانه می شود.

محمودی ،داور،در سال(۱۳۷۹)،پایان نامه در دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی با عنوان (( مطالعه تطبیقی نظریه­ های تربیتی صاحب‌نظران اسلامی و غربی ( خواجه‌نصیرالدین و روسو) صورت گرفته است.

که در این پژوهش نظرات تربیتی هر دو مورد برسی قرار گرفته است، در تربیت اخلاقی که روسو تحت آموزش اخلاقی مطرح می­ کند، تأکید بر جنبه عقلانی دارد و آن را تا سنین کودکی و با تعلیم و در سنین شش سالگی به بعد اشاره می­ کند. روسو سن جوانی را مرحله تفهیم نامیده که نوجوان با استدلال و درک و فهم و قضاوت و تفکر می ­تواند به تهذیب اخلاق برسد.

خواجه تربیت اخلاق را سیر تربیت دینی می­داند و رسو به ترتیب دینی می­داند و رسو به تربیت دینی معتقد بود.

در ارتباط با تربیت کودک پرداخته و بخشی از آن تربیت اخلاقی در کودکان هست. که اصل آراستگی به عنوان اصل تربیت اخلاقی مطرح می­ کند و سپس آموزش و اسوه را به عنوان روش‌های تربیت پیشنهاد می­ کند .

دهشیری ،افضل سادات حسین، در سال(۱۳۷۰)، در پایان‌نامه‌ای که در دانشگاه تربیت مدرس انجام شد نگرش به تربیت اخلاقی نوجوانان از دیدگاه اسلامی پرداخته است.

این رساله با برسی مفهوم اخلاق ،تربیت و تربیت اخلاقی در ابتدا دیدی دقیق­تری به ما جهت تبیین نظام روشنی از تربیت اخلاقی می­دهد.

درباره رابطه اخلاق و تربیت از یک نظر ‌می‌توان اخلاق را یکی از ارکان اساس تربیت دانست؛ یعنی وصول به هدف تربیت بدون اخلاق اجتناب‌ناپذیر است کسی را ‌می‌توان تربیت شده دانست به فضایل اخلاقی باشد که از رذایل دور و منصف باشد.

لیاقت­دار،محمدجواد،در سال (۱۳۷۰)، پایان نامه­ای در دانشگاه تربیت مدرس انجام شد مقدمه­ای بر روش‌های تعلیم و تربیت در نهج­البلاغه پرداخته است.

در این تحقیق به اهمیت و نقش روش­ها،مفهوم تعلیم،مفهوم تربیت،معرفی و ضرورت برسی موضوع، روش ابتلا،معنای لغوی واژه ­ها،فلسفه ابتلا در نهج‌البلاغه،راه‌ها و انواع ابتلاء،نکات اساسی روش ابتلاء نتایج و توصیه­ های تربیت ،روش کرامت و عزت،معنای کرامت،ارزش کرامت،راه‌های نیل به کرامت،روش‌های تحریک حس کرامت و روش عزت.روش اعتدال مفهوم اعتدال ،مباحث کلی اعتدال،روش معاشرت،ویژگی یک دوست خوب در نهج­البلاغه،چگونه معاشرت کنیم؟(آین دوست­یابی)روش برخورد با خطایا و لغزش­های دوستان (منشور برادری). روش برخورد با ناجوانمردی دوستان،اهمیت و ارزش دوست و دوستی،روش‌های پروش نیروی عقلانی ،ارزش و اعتبار عقل در نهج­البلاغه.روش کار،ارزش و اهمیت کار،نقش تربیتی کار و بحثی ‌در مورد آفت کار،روش تعلیم و تعلم. ارزش علم و عالم،جنبه کاربردی علوم ،ارزش عالم و معلم در سخنان امام علی(ع): ظرفیت علمی انسان و بالاخره روش توبه و (نوسازی خویشتن)گناه نکردن بهتر از توبه،ضرورت و نقش محاسبه نفس،نقش تربیتی توبه و شرایط تأثیر تربیتی توبه پرداخته است.

یاقوتی،در سال(۱۳۶۴)، تربیت اخلاقی از دیدگاه نهج‌البلاغه، پایان نامه­ای در غالب کارشناسی ارشد در دانشگاه علامه طباطبایی ارائه داده.

که به برسی کلی تربیت اخلاقی و اهمیت آن اقدام نموده است سپس به برسی روش‌های تربیت اخلاقی از دیدگاه نهج‌البلاغه پرداخته است که با توجه به منبع تحقیق و مطالب بسیار با ارزش تربیتی در این کتاب غنی و پرمحتوا و برای بهره­ گیری بیشتر تلاش علمی گسترده­تری را می­طلبد که متأسفانه به علت عدم بحث­های منظم و ابهام در مفهوم تربیت اخلاقی ایجاد شده است.

باقری،خسرو، در سال(۱۳۶۴)،پایان نامه­ای که در دانشگاه تربیت مدرس انجام شد به(( نقد تربیتی و شیوه ­های تربیت اخلاقی))به مقایسه مبانی روانی و شیوه ­های تربیت اخلاقی و نظریات تربیتی جدید پرداخته است.

تربیت اخلاقی و نظریات تربیتی جدید می ­پردازد. تربیت اخلاقی بر اساس نظریات ( ابن مسکویه) خواجه نصیر طوسی و ملامهدی نراقی استوار است و در نظریه­ های جدید نظریه روانکاوی، رفتارگرایی رشد شناختی و انسان گرایانه مورد بحث قرار گرفته و این دو دیدگاه از نظر تفاوت­ها و تشابهات مورد برسی قرار ‌می‌گیرد.

عابدی ،لطفی، در سال(۱۳۸۹)،روش‌های تربیت از منظر نهج­البلاغه، در غالب مقاله ارائه شده است.

در این مقاله مفهومی روش تربیت را در محدود تعامل مربی و متر بی تعیین کرده و با استناد به کلام امام علی (ع) هشت روش تربیتی را استخراج نموده است.

کامیاب­زاده،در سال(۱۳۸۰) تحت عنوان نسبت شناسی اهداف و روش‌های تربیتی از دیدگاه امام علی (ع)،در غالب پایان نامه ارائه شده است.

پس از طرح دیدگاه‌های تربیت امام علی (ع) ‌به این سؤال پاسخ داد ه است که هدف­ها و روش‌های تربیتی از دیدگاه امام علی (ع) کدام است؟

در این پایان‌نامه هدف­های تربیتی و روش‌های متناسب با آن تحلیل و برسی شد و به نتایج زیر منجر شده :

یقین از اهداف تربیتی است و روش متناسب با آن اعطای بیش است . تزکیه و طهارت از اهداف تربیتی است و روش‌های متناسب با آن موعظه، تذکر، انذار و محاسبه نفس است. اطاعت و عبودیت از اهداف تربیتی است و روش متناسب با آن فرضیه­سازی است. تفکر و تعقل از اهداف تربیتی است و روش متناسب با آن روش فراگیر حکمت است. زهد از اهداف تربیتی است و روش متناسب با آن کار و تلاش است.

میر صفری، در سال (۱۳۷۴)، تحت عنوان ” تربیت اخلاقی و فلسفه از دیدگاه اسلام”، در غالب مقاله ارائه شده است.

نظام تربیتی اسلام، خاص یک گروه یا فرقه خاص نیست. بلکه متعلق به همه انسان­ها در تمام نقاط روی زمین است چرا که هیچ‌گاه انسان­های خاصی مورد خطاب قرآن نبوده و انسان‌ها به طور کلی مورد نظر بوده است . دوران تربیت انسان دوران محدودی نیست که با گذشتن از آن دوره از تربیت انسان خصوصاًً در حیطه مسئله اخلاقی نا­امید و مأیوس بشویم ،بلکه آن فراگیری مستمر و همیشگی است. در نظام تربیت اسلام تربیت بر علم، ایمان، اخلاص، و عمل استوار است، در نظام تربیتی اسلام کنترل معاشران و هم­نشینان به عنوان عوامل مؤثر در تربیت خصوصاًً در تربیت اخلاقی امری ضروری است. در این تحقیق، حاصل اخلاق و تربیت اخلاقی در انسان را نیک­بختی و زندگی توأم با امنیت و اعتماد، ادای وظیفه ، فراهم آوردن موجبات رشد، کامیابی و موفقیت شایسته رشد انسانی می­داند.

داوودی راد، در سال (۱۳۷۵)، ” تربیت اخلاقی در صفیحه کامله سجادیه “، در غالب مقاله ارائه شده است.

نظام تربیت اخلاقی، نظامی است که عناصر آن به رفتارها، گفتار­ها ، پندارها و حالات فردی و شخصی محدود نمی­ شود. بلکه عناصر این نظام در ارتباطات جمعی هم تجلی پیدا می­ کند. ملاک رفتارهای اخلاقی در این نظام جنبه پرسشی بودن رفتارهاست. لذا هر رفتار و گفتار و حالتی که به جهت تقریب به خدا از انسان سرچشمه بگیرد جز حیطه اخلاق به شمار می­رود.

نظام تربیت اخلاقی در صفیحه کامله نشان می­دهد که این نظام قائل به هدف نهایی و کمال مطلوب است و اصول تربیتی که از این نظام استخراج می­ شود اصول ثابت هستند.

احمد اسلامی،(۱۳۷۹)، اصول اساسی در پرورش اخلاقی با تأکید بر دیدگاه امام علی(ع)، در غالب مقاله ارائه شده است.